Cem Atıf Bey konuşmasında hep lazer kelimesini kullandıklarını ancak kelimenin doğrusunun laser olduğunu, dilimize yanlış geçtiğini ve düzeltmemiz gerektiğini belirtti. Devamlı okurlarımız bilir; biz de dergi olarak ismin bir akronim olması; diğer deyişle birkaç kelimenin ilk harflerinden (Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation) oluşması nedeniyle doğru kullanıma özen göstermekte ve yaygınlaşması için gayret sarf etmekteyiz. Bu duyarlılığı nedeniyle Cem Atıf beye teşekkürlerimizi sunuyoruz.
* * *
Birkaç gün önce de Boğaziçi Üniversite Yayınlarından bir kitap elime geçti. “Laserin Hikayesi”. Kitap laser hakkında tarihi, popüler ve teknik bilgiler veriyor. Laser fikrinin temelini yaklaşık yüz yıl önce kuantum teorisi ile Einstein atmış. Teknoloji de tam elli yıl önce doğmuş. Laser düz bir ışın demeti. Normal ışık ise dağılıyor. Kitap laser ile normal ışık arasındaki dağılma farkını anlamak için el feneri ışığı ile sunumlarda kullanılan laser pointer ışığını duvara tutmak ve yaklaşıp uzaklaşmanın yeterli olduğuna dikkat çekiyor. El fenerinin ışığı mesafe arttıkça küçülüyor, laser ışığı dağılmadığı için ışığın alanında değişme olmuyor.
Kitabın önemli bir yanı da 1964 yılında Nobel fizik ödülü alan Charles Townes’un biyografisini de içeriyor olması. Townes biyografisi ile birlikte laser teknolojisinin gelişimini iç içe anlatmış. Bunu yapma nedeni olarak da önemli buluşların geliştirilmesi için yalıtılmış laboratuar çevrelerinde kapalı kalarak çalışmalar yapmak değil, sosyal çevre ile iç içe olmak gerektiğini dünyaya duyurmak istemesi. Çünkü anlamlı bir inovasyon için tek bir akıl yeterli olmuyor, kolektif zekâyı oluşturmak gerekir diyor, yazar Townes. İnovasyon ve Ar-Ge yöneticilerine duyurulur!
Kitabın çok önemli bir mesajı da Einstein’dan geliyor. Townes Einstein’ın “ Bilim amaç yaratmaz, insanlara belirli bir amaç da aşılamaz. Bilim sadece araçlar üretmenin yollarını açar” deyişini de kitabına almış. Yazar bu ifadeye dayanarak bir gün laser silah olarak kullanılırsa bunun suçlusunun kendisi olmayacağını belirtiyor. Silah olarak insanlığa zarar verme amacıyla kullanılsa dahi laserin ameliyatlardan sac işlemeye kadar o kadar çok yararlı kullanım alanı var ki kimsenin lasere karşı cephe alacağını sanmam.
Hele istenmeyen tüylerden kurtulmayı sağlaması da dikkate alınırsa, değil mi?