Bu kapalı alanlardaki pek çok uygulamanın mekanik işlemleri, örneğin bir milin ivmelenmesi, bir konveyör bandının hızı, bir püskürtücünün basıncı, bir yürüyen merdivenin ilerlemesi anlık gerilim dalgalanmalarına tolerans gösterememektedir. Bilgisayarlar, fotokopi makineleri, televizyonlar, mikrodalga fırınlar vb. de gerilim dalgalanmalarından kaynaklanan yaşlanmadan bozulmaya kadar değişen etkiler almaktalar.
* * *
Gerilim dalgalanmaları güç kalitesi kavramının bileşenlerindendir. Kaliteli güç için temiz, kalitesiz güç için de kirli sıfatları yaygın olarak kullanılmakta. Eğer bir cihaz hasar görmeden, yorulmadan, yaşlanmadan, işlev kusuru yapmadan çalışıyor ise güç temizdir.
Dalgalanmalardan başka aşırı gerilimler, kesintiler ve elektriksel gürültünün varlığı da gücü kirli hale getiren unsurlardır. Kirli güç “elektriksel pas” olarak kabul edilebilir. Nasıl pas metali yavaşça yiyip bitirirse kirli güç de elektronik, mekatronik cihazların ömürlerinden sinsice yer.
* * *
Prizlerin ötesi kaotik bir sistemdir. Bir elektriksel şebekenin sürekli temiz güç vermesi olası değildir. Bu nedenle gücü temizlemek kullanıcının sorumluluk alanına girmektedir. Temiz güç için başlıca iki tür cihaz bulunmaktadır. Darbe gerilim sönümleyiciler ile filtreler/hat koşullandırıcılar. Ülkemiz elektrik pazarında en az satılan grubu bu iki cihaz türü oluşturmaktadır. Bunun açık anlamı bu cihazlardan tasarruf yapıldığı düşünülürken değerli elektronik, mekatronik eşyalarımızın ömürlerinden kaybetmekte olduğumuzdur.
Tıpkı paslanmaya tepkisiz kalmak gibi…
